The Greenman Project:

Samen bouwen aan ‘groen’ buitenspelen

Bob Radstake is landschapsarchitect en initiatiefnemer van The Greenman Project. Woont met zijn vrouw en dochter in Dalfsen, en ontwerpt en ontwikkelt levende bouwwerken en kunstwerken om de wereld te ‘vergroenen’. Samen met kinderen en ouders creëert hij levende bouwwerken op zes locaties van Doomijn voor meer groen op de buitenterreinen.

“Heeft je dochter ook vakantie?” vraagt een van de pedagogisch medewerkers, met een blik op het meisje dat binnen een paar tellen boven op het dak van een speeltoestel zit. “Nee, Lelie gaat niet naar school”, antwoordt Bob. “We geven haar zelf les.” De natuur is de grootste leerschool van de familie Radstake. Vanuit dat uitgangspunt pakken ze de problematiek in de samenleving op hun eigen manier aan. Bob: “Iemand in een Ferrari heeft het gemaakt, leren we onze kinderen. Mensen die leven zoals ik, worden gezien als ‘gek’. Ikzelf ben inmiddels gestegen naar ‘excentriek’ omdat ik middenin de maatschappij sta, hiermee mijn geld verdien en zelfs op tv kom. Onze natuurlijke manier van leven en problemen oplossen wordt steeds meer gezien en ik word vaak gevraagd als adviseur.”

Een excentrieke verschijning is Bob. Een grote man met een baardje en wilde krullenbos, gekleed in natuurtinten, haast alsof hij zélf een levende boom is. Met grote stappen laveert hij tussen de tafels door op het plein van buitenschoolse opvang De Kosmos in Apeldoorn. Alle kinderen overhandigt hij een homp rivierklei, pitriet en touw. Een paar minuten daarvoor renden ze nog uitgelaten rond, nu buigen alle jongens en meisjes zich geconcentreerd over hun opdracht om het allermooiste levende bouwwerk te ontwerpen voor kinderdagverblijf SamSam.

''Onze natuurlijke manier van leven en problemen oplossen wordt steeds meer gezien en ik word vaak gevraagd als adviseur''

- Bob Radstake

Samenwerking en eigenaarschap

Een van de doelen van Doomijn is om kinderen meer met de natuur in aanraking te brengen. Bijvoorbeeld door meer natuurlijke buitenruimtes bij de opvanglocaties. Dus tegels eruit, groen erin! De visie van Bob sluit goed aan bij Doomijn. Samen met Bob realiseren we daarom een zestal levende bouwwerken in de tuin of op het plein van locaties in Apeldoorn, Havelte, Staphorst en Zwolle. Daarbij zijn de kinderen en ouders nauw betrokken. Bob legt uit waarom: “Ik ben de begeleider, maar het ontwerpen en bouwen wordt eigenlijk gedaan door de kinderen en ouders. Voor het graafwerk en om tegels eruit te halen schakelen we een paar volwassenen in. De kinderen kunnen prima zelf de verbindingen maken en takken in de grond zetten. Dat gaat heel mooi samen.” Die betrokkenheid is belangrijk volgens Bob: “Ik kan wel iets bouwen, maar dan is het vaak niet duidelijk wat het inhoudt. Dat het bouwwerk écht gaat leven en groeien. Ook omdat er meteen een gedeeld eigenaarschap ontstaat, en iedereen oplet dat het bouwwerk heel blijft, het liefst zie ik daarom ook dat mensen uit de buurt meewerken. In het voorjaar, als de takken uitlopen, is iedereen enthousiast: hij doet het!”

Creatieve natuurbeleving

Met dit project wil Bob kinderen stimuleren om hun eigen creativiteit te ontdekken. Dat ze hun eigen ontwerp ook écht gebouwd zien worden. Ook hoopt hij de kinderen een stukje natuurbeleving mee te geven, zodat ze van jongs af aan respect en begrip voor de natuur meekrijgen. Bob: “Op hun eigen plein zien de kinderen een natuurlijk bouwwerk groeien en sterker worden. Ze krijgen er wat meer gevoel bij en leren dat hoe we nu bouwen, hoe de maatschappij nu is, niet vaststaat of de enige manier is.”

Meer groen is volgens Bob dé remedie tegen een aantal grote problemen: “In wetenschappelijke rapporten is de oplossing voor het klimaatprobleem steeds: zoveel mogelijk groen aanplanten. Een diversiteit aan soorten, zodat ook insecten weer alle ruimte krijgen. We zijn allemaal bang gemaakt voor beestjes, en steeds meer vervreemd van de natuur. Kinderen die veel buiten zijn, in de blubber en met dieren, zijn het gezondst. Zij hebben de hoogste weerstand; die bouw je op door veel in de natuur te zijn en uitdagingen aan te gaan. Vies is goed, want juist dát zijn belangrijke bacteriën voor je lijf!”

Buitenspeelparadijzen

Susanne Wachtmeester is directieondersteuner bij Doomijn en aanjager van de samenwerking met The Greenman Project; een van de creatieve ideeën uit de ‘Innovatie Denktank’ van Doomijn.

“Dit project is wat mij betreft geslaagd als ik de kinderen iets mee kan geven over de rol die de natuur speelt, en dat je daar creatief mee kunt omgaan.”

Levend bouwen

Vanuit zijn bedrijf The Greenman Project is Bob altijd bezig met levend bouwen: “In 2012 kwam ik het idee van een ‘levend huis’ tegen, daar werd al door verschillende mensen onderzoek naar gedaan. Het werd mijn droom om dit óók te realiseren, en daarna zelfs een levend dorp. Zo is The Greenman Project ontstaan. Ik ging aan de slag met wilgen: die zijn goedkoop, voorhanden en kun je zonder wortel planten. De eerste drie, vier jaar ben ik vooral lezingen en workshops gaan geven. En na een eerste opdracht, was het seizoen direct volgeboekt. Wat ik het mooiste vind is dat je een levend wezen bouwt, dat inspireert mij nog steeds!” Het doel van The Greenman Project is bijdragen aan een groene, duurzame en sociale samenleving. “Heel belangrijk,” vindt Bob. “Dat zijn we een beetje vergeten. We zijn allemaal heel er gefocust op zoveel mogelijk geld verdienen, maar de basis van ons leven is de natuur en zonder natuur ga je niet overleven.” In Nederland ziet hij nog maar weinig natuur, en de natuur díe er is, is vooral belevingsruimte. Dat ziet Bob graag anders: “Ik bedacht: als ik ervoor zorg dat de natuur functioneel wordt, dan krijgt het ook in onze commerciële samenleving weer een plek. Ik wil graag dat mensen de natuur weer een stuk meer waardering geven dat dat het nu krijgt. Het probleem van teveel CO2 in de lucht ontstaat niet alleen door ons verbruik maar óók doordat we gigantisch veel bossen weghalen.” Het leven van Bob en zijn gezin draait om dit doel. Op dit moment bouwt hij zelf zijn eigen huis van natuurlijke en levende materialen, en wil hij straks zelfs een heel dorp creëren waar de huizen van levende bomen zijn gemaakt. Om ook anderen bij zijn missie te betrekken, en een inkomen te verdienen, doet hij met The Greenman Project aan wilgenbouw, recyclebouw en kunstzinnig bouwen met natuurvormen. Door op kleine schaal te zorgen voor meer groen, natuurlijk spelen en leren én bewustwording op dit gebied, draagt The Greenman Project op de locaties van Doomijn bij aan het doel van Bob: “Dit project is wat mij betreft geslaagd als ik de kinderen iets mee kan geven over de rol die de natuur speelt, en dat je daar creatief mee kunt omgaan.”

Kinderdagverblijf Staatssecretarislaan

Op verschillende locaties zijn of worden de levende bouwwerken inmiddels gerealiseerd. Kijk maar eens mee hoe mooi de nieuwe tuin van kinderdagverblijf Staatssecretarislaan wordt!

Hoe je als ouder groeit in je rol